Verouderingsproces vertragen en omkeren

Het verouderingsproces voltrekt zich op cellulair en moleculair niveau. Uiterlijke tekenen van veroudering zijn slechts een weerspiegeling van wat er zich in ons lichaam afspeelt. We leven in een tijdperk waarin iedereen bezeten is van de eeuwige jeugd en absurd veel geld wordt uitgegeven aan cosmetica, schoonheidsbehandelingen en plastische chirurgie. Verstoorde mitochondriale functie, lengte van telomeren en activatie van telomerase, neurogenese activeren, verstoorde methylatie herstellen zijn 4 hoofdrolspelers in het verouderingsproces. Door modulatie van de homocysteïnecyclus, nutriëntentekorten, glycosylatie of Advanced Glycation End Products (AGE’s), hyperglycemie, hormonale disbalans, DNA-schade, genexpressie, toxines,… kunnen wij vandaag zeer goed het verouderingsproces terugdringen. Dit proces moet niet met cosmetica, maar met voeding, leefstijl en orthoceuticals aangepakt worden. De mitochondriën en de telomeren vervullen een sleutelrol in de cellulaire anti-aging strategie. Een optimale mitochondriale functie behouden en de telomeren verlengen zijn cruciale opdrachten om het verouderingsproces te helpen afremmen. Veroudering en cognitieve achteruitgang zijn aldus te wijten aan vele oorzaken.

Verstoorde mitochondriale functie:
Mitochondriale disfunctie is de voornaamste oorzaak van veroudering. In het spierweefsel van een 90-jarige man vindt men 95 % beschadigde mitochondria, terwijl men er in het spierweefsel van een 5-jarig kind haast geen vindt. Boven 70 jaar stelt men vast dat reeds 50 % mitochondriale disfunctie optreedt. Maar het goede nieuws is wel dat mitochondriale disfunctie kan omkeren! Talrijke recente studies linken mitochondriale disfunctie aan vrijwel alle degeneratieziekten en tonen aan dat herstel van mitochondria mogelijk is. In 2007 maakten een groep onderzoekers een doorbraak in het ontrafelen van het mechanisme van mitochondriale disfunctie. Ze ontdekten dat de vernietigende schade aan de mitochondria, zoals moleculaire aftakeling en membraanschade, al waargenomen kan worden 10 jaar voor het ontstaan van permanente DNA-schade. Hun onderzoek toonde aan dat mitochondriale disfunctie in de beginfase omkeerbaar is, waardoor het leven en de gezondheid van de cellen op moleculair niveau verlengd kunnen worden. Het is dus van essentieel belang dat er ingegrepen wordt voor er onherstelbare DNA-schade ontstaat. De functie en het aantal mitochondriën zijn cruciaal voor de gezondheid en de levensduur!

Zonder ATP is leven onmogelijk. Een belangrijk onderdeel van de ATP aanmaak in de mitochondria is de respiratieketen of de elektronentransportketen. Energierijke elektronen afkomstig uit de Krebscyclus worden via een aantal enzymcomplexen in een reeks redoxreacties afgegeven aan zuurstof (O2), die gereduceerd wordt tot water (H2O). De energie die daarbij vrijkomt wordt gebruikt om ATP aan te maken uit ADP (adenosine difosfaat) en fosfor (Pi). Eén van de stoffen die een sleutelrol spelen in dit proces is Co-enzym Q10. Deze stof wordt daarom een mitochondriale stof genoemd en is onontbeerlijk voor de cellulaire energieproductie.

De energieproductie heeft echter ook een keerzijde. Bij het vrijkomen van al die elektronen ontstaat zo’n 2 à 5 % lekken van op hol geslagen elektronen, die vrije radicalen genereren. Dat betekent dat de mitochondriën constant blootgesteld worden aan vrije radicalen, waardoor ze extra gevoelig worden voor oxidatieve schade aan DNA, membranen en proteïnen. Dit versnelt de cellulaire veroudering en creëert bovendien een vicieuze cirkel of een versnelde neerwaartse spiraal. Linnane AW toonde de vicieuze cirkel -van mitochondriaal verval, veroudering en degeneratie- aan, waardoor bij verouderen de mitochondriale functie meer en meer achteruitgaat. Schade aan het mitochondriale DNA leidt tot mutaties, die de cellulaire respiratie en de energie aanmaak aantasten. Afname van de energieaanmaak leidt tot cellulaire veroudering en degeneratieziekten. Vrije radicalen beschadigen het DNA, de respiratieketen, de membranen en proteïnen. Deze schade verhoogt oxidatieve stress nog meer en creëert een vicieuze cirkel. Antioxidanten kunnen deze cirkel doorbreken.

2 andere belangrijke factoren in het ontstaan van mitochondriale disfunctie zijn glycosylatie en lipidperoxidatie. Door een chemische reactie tussen glucose enerzijds en proteïnen en vetten anderzijds ontstaan advanced glycation end products (AGE’s) en advanced lipoxidation end products (ALE’s). Deze vernietigende moleculen veroorzaken oxidatieve en inflammatoire schade aan de mitochondriën en versnellen op die manier mitochondriale disfunctie en veroudering. Deze glycosylatieprocessen vinden plaatst bij ieder van ons, maar richten vooral veel schade aan bij diabetici en mensen met een verhoogde bloedsuikerspiegel (hyperglycemie). Het afremmen van glycatie is een essentieel onderdeel van de anti-aging strategie en dus de bescherming van mitochondriën.

Specifieke stoffen die de mitochondriën beschermen tegen glycatie en lipoxidatie zijn:
Carnosine suppletie vertraagt de ontwikkeling van seniliteit en voorkomt crosslinking door AGE’s.

Zie ook:
Adaptogenen
Aminozuren en anti-aging
Grijze staar
Haaruitval
Huidrimpels
Huidverouderig
Huidverzorging
Immuunsysteem
Minder snel verouderen

Veroudering