Vitamine B6 (pyridoxine)

Pyridoxaal-5-fosfaat (P5P) is de actieve vorm van vitamine B6. Vitamine B6 in de vorm van P5P heeft als voordeel dat de vitamine niet meer door het lichaam omgezet hoeft te worden in zijn biologisch actieve vorm, een proces dat niet bij iedereen even efficiënt verloopt. Daarnaast kan er vanwege de betere werkzaamheid volstaan worden met een lagere dosering.

Mogelijk helpt vitamine B6 bij:
  • Acne: tekorten van vitamine A, B2, B3, B5, B6 en E kunnen huidkwalen veroorzaken zoals acne, pukkels en puisten. Een goede multi vitaminen kan deze tekorten aanvullen. Vitaminen en mineralen zijn belangrijk om de hormoonbalans te bewaren.
  • Aderverkalking: naarmate mensen ouder worden, verliezen de slagaders het vermogen om te strekken en te buigen. Vitamines zoals foliumzuur, vitamine B12 en vitamine B6 lijken de symptomen van verharding van de slagaders te verminderen.
  • Anemie (bloedarmoede): gebrek aan vitamine B6 kan hypochrome anemie veroorzaken (bloedarmoede door chronisch bloedverlies). De voorkeur gaat naar een goede vitamine B complex, omdat alle B-vitaminen synergetisch samenwerken (elkaars werking versterken).
  • Artritis: vitamine B6 hoog gedoseerd vermindert de vorming van ontstekingsbevorderende stoffen bij personen met reumatoïde artritis. 
  • Beroerte: vitamine B's verkleinen de kans op een beroerte door een verlaging van de homocysteïnespiegel. Het effect is afhankelijk van diverse factoren waaronder de absorptie in het lichaam, de bloedconcentraties van vitamine B12 en foliumzuur en de aanwezigheid van onder andere een chronische nieraandoening. Een klinische studie bij ouderen die al een beroerte of infarct hadden gehad, liet zien dat inname van supplementen van vitamine B6 (25 mg), foliumzuur (2500 mcg) en vitamine B12 (400 mcg) bescherming biedt tegen een tweede hartinfarct, beroerte en overlijden. het risico hierop daalde met 21 %.
  • Bewegingsstoornissen (tardieve dyskinesie): het innemen van vitamine B6 lijkt bewegingsstoornissen te verbeteren bij mensen die bepaalde medicijnen voor schizofrenie gebruiken.
  • Bijziend: leeftijdsgebonden verlies van hetgezichtsvermogen (maculaire degeneratie) kan vertraagd of zelfs voorkomen worden door vitamine B6 (pyridoxine), foliumzuur en vitamine B12 als supplement in te nemen.
  • Carpaal-tunnel syndroom: de ernst van de klachten is groter bij een lage vitamine B6-spiegel. Voedingssupplementen met vitamine B6 (bijvoorkeur in combinatie met vitamine B2) kan klachten van carpaal-tunnelsyndroom verlichten, ook als er geen vitamine B6 tekort is. Een vitamine B-complex is hierbij het aangewezen middel.
  • Epilepsie: aangeboren vitamine B6-afhankelijke aandoeningen: P5P-suppletie is essentieel bij aandoeningen zoals sideroblastaire anemie, homocysteïnurie, primaire hyperoxalurie en P5P-afhankelijke epilepsie.
  • Hart- en vaatziekten: een verlaagde P5P-spiegel verhoogt de kans op coronaire hartziekte, bloeddrukverhoging en een lage HDL-cholesterolspiegel. Tevens is een hogere inname van vitamine B6 uit voeding geassocieerd met een significant lagere sterfte door beroerte, ischemische hartziekte of hartfalen.
  • Hoofdpijn: één van de mogelijke symptomen van een tekort aan vitamine B6, B12 en foliumzuur is hoofdpijn.
  • Migraine: vitamine B6 speelt een belangrijke rol in het terugvormen van methionine uit het schadelijke homocysteïne. Kan helpen bij bepaalde vormen van migraine.
  • Nierstenen: preventief gebruik van vitamine B6 en magnesium is geassocieerd met een kleinere kans op oxaalzuur nierstenen.
  • Oedeem (vocht vasthouden): vitamine B6, vitamine B12 en foliumzuur zijn essentieel bij een verstoorde homocysteïnestofwisseling, 20 % van de mensen met hart- en vaatproblemen lijden aan een genetische afwijking, waardoor homocysteïne onvoldoende afgebroken wordt en oedeemvorming kan optreden. Een tekort aan vitamine B6, vitamine B12 en foliumzuur zijn ook belangrijke oorzaken bij een verhoogde homocysteïnespiegel, ze zijn essentieel om de homocysteïnespiegels te normaliseren.
  • Premenstrueel syndroom (PMS): vitamine B6 is nodig voor het goed functioneren van het hormoonstelsel en zenuwstelsel. Vitamine B6 vermindert PMS-klachten, vooral in combinatie met magnesium.
  • Stofwisselingsstoornissen: homocysteïne is een stof van de stofwisseling, een verhoogde homocysteïnespiegel wordt veroorzaakt door een gebrekkige homocysteïnestofwisseling. Waardoor homocysteïne zich kan ophopen, een gevolg van een genetische afwijking of door verkeerde leefgewoonte of algehele veroudering. De homocysteïnespiegel in het bloed kan gemakkelijk verlaagd worden door vitamine B6, vitamine B12 en foliumzuur of nog beter door een vitamine B complex te nemen.
  • Ziekte van Addison: vitamine B's ondersteunen de bijnieren, vooral vitamine B3, vitamine B5 en vitamine B6 zijn van belang voor de bijnieren, ze verbeteren de bijnierfunctie en voorkomen beschadiging aan de bijnieren.
  • Zwangerschap: vitamine B12 en vitamine B6 verminderen de kans op zwangerschapsmisselijkheid. Vitamine B6 samen met vitamine B12 is belangrijk voor de ontwikkeling van het embryo en als preventie van neuraalbuisdefecten.

Dosering:
  • De ADH voor vitamine B6 bedraagt 1,5 mg per dag (voor mannen boven 51 jaar 1,8 mg/dag). Amerikaans onderzoek suggereert echter dat veel mensen meer vitamine B6 nodig hebben (minimaal 3-5 mg/dag) voor het bereiken van een optimale P5P-spiegel (> 30 nmol/l). In Europa (European Food Safety Authority) geldt een veilige bovengrens van inname (tolerable upper intake level) van 25 mg vitamine B6 per dag. De Verenigde Staten (Institute of Medicine) hanteren een veilige boven¬grens van 100 mg per dag.
  • Voor therapeutische doeleinden zijn doseringen tussen 25 en 200 mg vitamine B6 per dag gebruikelijk en veilig: bij doseringen tot 200 mg per dag zijn geen afwijkingen waargenomen.
  • Bij tardieve dyskinesie zijn doseringen tot 400 mg per dag voorgeschreven; het is belangrijk dat dit onder medische supervisie plaatsvindt. P5P is waarschijnlijk veiliger in hoge doseringen dan pyridoxine en heeft de voorkeur als pyridoxine in de lever niet goed wordt omgezet in P5P.
Synergisme:
Waarschuwingen:
  • Wees terughoudend met hoge doseringen vitamine B6 tijdens zwangerschap en lactatie.
  • In te hoge dosering kan vitamine B6 perifere sensorische neuropathie en zenuwdegeneratie veroorzaken; deze bijwerkingen verdwijnen meestal binnen zes maanden na het staken van vitamine B6-suppletie. Meestal gaat het om dagdoseringen van 600 mg of hoger; in enkele gevallen treden neuropathische klachten op bij een (veel) lagere dosering vitamine B6. Ook is de kans op perifere neuropathie groter na langdurige vitamine B6-suppletie.
  • Diverse medicijnen (waaronder isoniazide, penicillamine, hydralazine, levodopa, procarbazine, cycloserine, theofylline, MAO-remmers, ethionamide, valproïnezuur, tetracyclines en corticosteroïden), de anticonceptiepil en hormonale suppletietherapie kunnen de vitamine B6-status verlagen.
  • Roken en een hoge alcoholinname verhogen de vitamine B6-behoefte.
  • Vitamine B6 verlaagt de effectiviteit van levodopa, fenobarbital en feny¬toïne, maar verbetert mogelijk de werking van nortryptiline.
  • Meer interacties zijn mogelijk. Raadpleeg hiervoor een deskundige.
De actieve vorm van vitamine B6 is P5p